Urodziła się 23 maja 1842 r. w Suwałkach, skąd po kilku latach jej rodzina przeniosła się do Kalisza. W 1854 r. zmarła matka poetki. Osieroconymi dziećmi zajął się ojciec, Józef Wasiłowski, doskonały prawnik, znawca i miłośnik literatury. To on wprowadził swe dzieci w świat literatury, wspólnie z nimi czytając Karpińskiego, Mickiewicza, Słowackiego.

Zarówno w wierszach jak i w twórczości prozatorskiej, wykazała Konopnicka zainteresowanie prostym człowiekiem, reprezentantem niższych warstw, którego całe życie było często prawdziwą walką z okrutną rzeczywistością. Losem tych ludzi przejęła się serdecznie, a współczuciu dla niedoli towarzyszył w jej utworach szacunek dla ich wrażliwości moralnej, uczciwości, wielkoduszności, człowieczeństwa.

Innym tematem jej utworów, szczególnie liryków ludowych, była przyroda, polskie krajobrazy i życie zespolonej z naturą warstwy chłopskiej.

Na dwa lata Konopnicka objęła redakcję czasopisma „Świat”. Był to krótki okres stabilizacji materialnej w jej życiu. Po odejściu z redakcji znowu dorabiać musiała lekcjami, przekładami, recenzjami.

W 1890 r. gdy zapewniona była już przyszłość jej dzieci, zdecydowała się poetka, głównie z powodu choroby  jednej z córek,  na wyjazd za granicę. Odtąd, z wyjątkiem przelotnych przyjazdów do kraju, mieszkała i pracowała na obczyźnie:  w Monachium, Zurychu,  Wiedniu,  Mediolanie,  na południu Włoch, we Francji, w Czechach. Pracowała m.in. nad poematem „Pan Balcer”, ukazały się kolejne zbiory nowel, szkiców, obrazków. Cały czas pisała także utwory dla dzieci, m.in. opowieść „O krasnoludkach i o sierotce Marysi”(1896 r.). Wiele w jej twórczości było także wierszy o tematyce patriotycznej – wydawała je na ogół w Galicji, pod pseudonimem, by nie zamykać sobie drogi do zaboru rosyjskiego.

         W październiku 1902 r. w Krakowie i we Lwowie odbyły się uroczystości jubileuszowe dla uczczenia 25-lecia twórczości pisarki. 8 września 1903 r. na zakończenie obchodów jubileuszu przekazano pisarce dar narodowy – niewielki, pięknie położony dworek w Żarnowcu na Podkarpaciu. Przebywała  tam Konopnicka latem i wczesną jesienią, zimę i wiosnę spędzając za granicą, często na południu Włoch, by nie narażać coraz słabszego zdrowia na wietrzną, podgórską zimę. W październiku 1910 roku wyjechała z Żarnowca do Lwowa.  Zmarła tam 8 października.